Tuần 22. Sáng Tạo
Tuần 22 + Tập đọc NHÀ BÁC HỌC VÀ BÀ cụ Hãy nói những điều em biết về Ẽ-đi-xơn. Trả lời : Ê-đi-xơn là một nhà bác học người Mĩ. Ông sinh năm 1847, mất năm 1931. Ông đã có hàng ngàn phát minh góp phần làm cho cuộc sống của loài người thêm văn minh, tiến bộ. Câu chuyện giữa Ê-đi-xơn và bà cụ xảy ra vào lúc nào ? Trả lời : Câu chuyện giữa Ê-đi-xo'n và bà cụ già xảy ra vào lúc ông chế tạo thành công đèn điện. Bà cụ già đã đi bộ gần ba giờ đế đến xem cái thứ đèn kì lạ ấy do đó bà đã gặp Ê-đi-xơn và trò chuyện với ông. Vì sao bà cụ mong có chiếc xe không cần ngựa kéo ? Trả lời : Bà cụ mong có chiếc xe chạy thật êm, không cần ngựa kéo vì xe ngựa chạy rất xóc làm bà cụ đau nhừ cả người. Nhờ đâu mà mong ước của bà già đưực thực hiện ? Trả lời : Nhờ tài năng sáng tạo và lòng kiên trì lao động của nhà bác học mà mong ước của bà cụ già là có một thứ xe chạy êm, không cần ngựa kéo được thực hiện. Khoa học đem lại lợi ích gì cho con người ? Trả lời : Khoa học làm cho đời sống con người ngày càng văn minh tiến bộ hơn. Nhờ khoa học, nhiều máy móc được chế tạo làm cho con người đõ' vất vả hơn. Nhò' khoa học, cách chữa bệnh ngày càng tốt hơn làm cho con người thêm khoẻ mạnh, sống lâu. Nhờ khoa học, những thứ hàng hoá phục vụ đời sống ngày càng nhiều làm cho cuộc sống thêm đầy đủ, thêm sung sướng... Nội dung: Ca ngợi nhà bác học vĩ đại Ê-đi-xơn rất giàu sáng kiến khoa học, luôn mong muốn đem khoa học phục vụ cho con người. + Kể chuyện Phân vai, dựng lại chuyện Nhà bác học và bà cụ (Thực hiện theo sự hướng dẫn của cô giáo, thầy giáo) + Chính tặ Nghe - Viết : Ê-đi-xơn. Tìm tên riêng trong bài chính tả : Tên riêng trong bài chính tả là : Ê-đi-xơn. Nêu cách viết tên riêng nói trên : Tên riêng Ê-đi-xơn được viết như sau : chữ Ê viết hoa, sau đó có gạch nôi giữa các tiếng. a) Chọn tr hay ch đế điền vào chỗ trống ? Giải câu đố. Mặt tròn, mặt lại đỏ gay Ai nhìn cũng phải nhíu mày vì sao Suốt ngày lo' lửng trên cao Đêm về đi ngủ, chui vào nơi đâu ? • Giải câu đố trẽn : Đó là mặt trời. b) Đặt dấu hỏi hay dấu ngã ? Giải câu đôi Cánh gì cánh chẳng biết bay Chim hay sà xuống nơi đây kiếm mồi Đổi ngàn vạn giọt mồ hôi Bát cơm trắng dẻo, đĩa xôi thơm bùi • Giải câu đố trên : Đó là cánh đồng lúa. + Tập đọc CÁI CẦU Người cha làm nghề gì ? Trả lời : Người cha trong bài thơ làm nghề xây dựng cầu. Từ chiếc cầu cha làm, bạn nhỏ nghĩ đến những gì ? Trả lời : Từ chiếc cầu cha làm, bạn nhỏ nghĩ đến nhiều cây cầu. Đó là chiếc cầu bằng tơ do nhện bắc qua miệng chum nước, là chiếc cầu ngọn gió do con sáo bắc qua sông, là chiếc cầu lá tre do con kiến bắc qua ngòi, là cây cầu tre lối sang bà ngoại và là chiếc cầu ao mẹ thường đãi đỗ. Bạn yêu nhất cây cầu nào ? Trả lời : Bạn nhỏ yêu nhất cầu Hàm Rồng vượt qua sông Mã ở vùng Thanh Hoá. Vì đó là cây cầu do cha bạn và nhiều người khác cùng làm. Em thích nhất câu thơ nào ? Trả lời : Tuỳ các em chọn câu thơ mình thích nhất. Ví dụ : Em thích câu "Nhện qua chum nước bắc cầu tơ nhỏ" vì đó là câu thơ có hình ảnh rất sáng tạo, thế’ hiện một cách nhìn tinh tế của tác giả. Nội dung: Bạn nhỏ rất kính yêu cha, tự hào về cha nên thấy cái cầu do cha làm ra là đẹp nhất, đáng yêu nhất. + Luyện từ và câu Dựa vào các bài tập đọc và chính tả đã học ở các tuần 21, 22, tìm các từ ngữ : Chỉ trí thức : nhà bác học, nhà thông thái, nhà nghiên cứu, tiến sĩ, nhà phát minh, kĩ sư, bác sĩ, dược sĩ, thầy giáo, cô giáo,... Chỉ hoạt động của trí thức : nghiên cứu khoa học, phát minh, chế tạo máy móc, chế thuốc chữa bệnh, dạy học, thiết kế nhà cửa, cầu cống,... Đặt dấu phẩy vào các câu sau : ơ nhà, em thường giúp bà xâu kim. Trong lớp, Liên luôn chăm chú nghe giảng. Trên cánh rừng mới trồng, chim chóc lại bay về ríu rít. Sửa lại dấu trong bài tập của bạn Hoa : Anh ơi, người ta làm ra điện làm gì ?" - Điện quan trọng lắm em ạ, vì nếu đến bây giờ vẫn chưa phát minh ra điện thì anh em mình phải thắp đèn dầu để xem vô tuyến. + Tập đọc CHIẾC MÁY BƠM Nông dân tưới nước vất vả thế nào ? Trả lời : Nông dân tưới nước cho ruộng nương rất vất vả. Họ phải múc nước sông vào ống, rồi vác lên tưới cho ruộng nương ở trên cao. Ác-si-mét nghĩ ra cách gì để giúp nông dân ? Trả lời : Ác-si-mét nghĩ cách chế tạo một cái máy bơm có thể đưa nước lên cao, giúp nông dân đỡ cực nhọc. Hãy tả lại chiếc máy bơm của ông ? Trả lời : Chiếc máy bơm của Ác-si-mét là một đường ống có 2 cửa : một cửa dẫn nước sông vào, một cửa dẫn nước chảy vào ruộng. Bên trong ống có trục xoắn. Bằng cách làm quay trục xoắn này, nước sẽ tự động chảy ngược từ thấp lên cao. Nội dung : Ca ngợi nhà bác học Ác-si-met biết cảm thông với lao động vất vả của những người nông dân. Bằng óc sáng tạo và lao động cần cù, ông đã phát minh ra chiếc máy bơm đầu tiên của loài người. + Chính tả Nghe - Viết : Một nhấ thông thái Tìm các từ : Chứa tiếng bắt đầu bằng r, d, gỉ, có nghĩa như sau : Máy thu thanh : ra-đi-ô Người chuyên làm ra thuốc chữa bệnh : dược sĩ Đơn vị thời gian dưới phút : giây Chứa tiếng có vần ươt hay ươe, có nghĩa như sau : Dụng cụ để đo, vẽ, kẻ : thước Thi không đỗ : trươt Người chuyên nghiên cứu, bào chế thuốc chữa bệnh : dược sĩ Thi tìm nhanh các từ ngữ chỉ hoạt dộng : • Chứa tiếng bắt đầu bằng r : reo hò, ra di, ra lệnh, rống lên, rong ruổi, rung cành, ... Chứa tiếng bắt đẳu bằng d : dạy học, dạy dỗ, dạo chơi, dang tay, dỗ dành, ... Chứa tiếng bắt dầu bằng gi : gieo hạt, gieo rắc, giao việc, giãy giụa, giương mắt, giành lại, ... • Chứa tiếng có vần ươl : trượt ngã, vượt qua, tập dượt, lướt nhanh, rượt đuổi, ... Chứa tiếng có vần ươv : bước di, rước đòn, tước vỏ cây, bắt chước, ... + Tập làm văn Ilãy kể lại một người lao dộng trí óc mà em biết. Bài làm Cô Nguyễn Thị Ilồng là kĩ sư nông nghiệp. Cô làm việc ở sở nông nghiệp của tỉnh. Ilằng ngày, cô nghiên cứu các giống cây trồng vật nuôi, nghiên cứu cách trồng trọt và chăn nụôi cho năng suất cao. Cô rất tận tụy với công việc của mình. Cô thường gần gũi với các bác nông dân để trao đốì kinh nghiệm sản xuất. Cô được mọi người yêu mến. Em rất kính trọng cô. Em sẽ cố gắng học tập dể làm dược những việc có ích như cô. Viết những diều em vừa kể thành 1 doạn văn (mười câu). Bài làm Cô Nguyễn Thị Ilồng là một kĩ sư nông nghiệp. Nhà cô cách nhà em không xa lắm, chỉ độ vài chục mét. nằng ngày, cô đến Sở nông nghiệp để làm việc. Cô chuyên nghiên cứu giống cây trồng và vật nuôi, nghiên cứu cách trồng trọt và chăn nuôi để dạt năng suất cao. Cô rất tận tụy với công việc của mình. Tuy là một kĩ sư nhưng cô rất giản dị, gần gũi với người lao động để trao dổi kinh nghiệm sản xuất. Nhờ vậy, cô luôn dược mọi người quí mến. Em rất biết ơn cô. Em nguyện ra sức học tập để sau này trở thành con người có ích như cô.