SGK Ngữ Văn 8 - Luyện tập viết đoạn văn tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm

  • Luyện tập viết đoạn văn tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm trang 1
  • Luyện tập viết đoạn văn tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm trang 2
  • Luyện tập viết đoạn văn tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm trang 3
LUYỆN TẬP VIẾT ĐOẠN VĂN Tự sự
KẾT HỢP VỚI MIÊU TẢ VÀ BlỂu CAM
I - TỪ Sự VIỆC VÀ NHÂN VẬT ĐẾN ĐOẠN VĂN Tự sự CÓ YẾU Tố MIÊU TẢ VÀ BIỂU CẢM
Cho các sự việc và nhân vật sau :
Chẳng may em đánh vỡ một lọ hoa đẹp.
Em giúp một bà cụ qua đường vào lúc đông người và nhiều xe cộ đi lại.
Em nhận được một món quà bất ngờ nhân ngày sinh nhật hay ngày lễ, tết.
Hãy xây dựng một đoạn văn tự sự có sử dụng các yếu tô’ miêu tả và biểu cảm. Có thể theo các bước sau :
Bước 1 : Lựa chọn sự việc chính. (Một trong ba sự việc trên.)
Bước 2 : Lựa chọn ngôi kể. (Người kể ở ngôi thứ mây, xưng là gì ?)
Bước 3 : Xác định thứ tự kể. (Câu chuyện bắt đầu từ đâu, diễn ra thế nào và kết thúc ra sao ?)
Bước 4 : Xác định các yếu tố' miêu tả và biểu cảm dùng trong đoạn văn tự sự sẽ viết. (Ví dụ, ở trường hợp (a) : Lọ hoa đẹp như thế nào (miêu tả) ? Khi làm vỡ, thái độ, tâm trạng của em ra sao (biểu cảm, suy nghĩ) ?,... Trường hợp (b) : Đó là một bà cụ như thế nào ? Cụ lúng túng, sợ sệt khi qua đường ra sao (miêu tả) ? Tình cảm và thái độ của em khi thây cụ già như thế (biểu cảm)... Trường hợp (c) : Đó là một món quà như thế nào (miêu tả) ? Bất ngờ ra sao ? cám xúc của em như thế nào (biểu cảm) ?...)
Bước 5: Viết thành đoạn văn kể chuyện, kết hợp các yếu tô' miêu tả và biểu cảm Sao cho hợp lí.
II - LUYỆN TẬP
Cho sự việc và nhân vật sau đây : Sau khi bán chó, lão Hạc sang báo để ông giáo biết.
Hãy đóng vai ông giáo và viết một đoạn văn kê’ lại giây phút lão Hạc sang báo tin bán chó với vẻ mặt và tâm trạng đau khổ.
Tìm trong truyện ngắn Lão Hạc của Nam Cao đoạn văn kể lại giây phút trên. Sau đó so sánh với đoạn văn của mình vừa viết đê’ rút ra nhận xét:
Đoạn văn của Nam Cao đã kết hợp yếu tô' miêu tả và biểu cảm ở chỗ nào ?
Những yếu tô' miêu tả và biêu cảm đã giúp Nam Cao thê’ hiện được điều gì ?
Đoạn văn của em đã kết hợp được các yếu tô' miêu tả và biểu cảm chưa ? ĐỌC THÊM
Dê' Mèn kê’-về giây phút cuối cùng của Dê' Choắt (cái chết của Dê' Choắt do Dế Mèn gây ra) :
Choắt không dậy được nữa, nằm thoi thóp. Thây thế, tôi hô't hoảng quỳ xuống, nâng đầu Choắt lên mà than rằng :
Nào tôi đâu biết cơ sự lại ra nông nỗi này ! Tôi hô'i lắm ! Tôi hốì hận lắm ! Anh mà chết là chỉ tại cái tội ngông cuồng dại dột của tôi. Tôi biết làm thê'nào bây giờ ?
Tôi không ngờ Dê' Choắt nói với tôi một câu như thê' này :
Thôi, tôi ô'm yếu quá rồi, chết cũng được. Nhưng trước khi nhắm mắt, tôi khuyên anh : ở đời mà có thói hung hăng bậy bạ, có óc mà không biết nghĩ, sớm muộn rồi cũng mang vạ vào mình đây.
Thế rồi Dế Choắt tắt thờ. Tôi thương lắm. Vừa thương vừa ăn năn tội mình. Giá tôi không trêu chị Cốc thì đâu đến nỗi Choắt việc gì. cả tôi nữa, nếu không nhanh chân chạy vào hang thì tôi cũng chết toi rồi.
Tôi đem xác Dế Choắt đến chôn vào một vùng cỏ bum turn. Tôi đắp thành nẩm mộ to. Tôi đứng lặng giờ lâu, nghĩ về bài học đường đời đầu tiên.
(Tô Hoài, DếMèrt phiêu lưu kí,
trong Ngữ văn 6, tập hai, NXB Giáo dục, Hà Nội, 2002)
Người anh kể về giây phút khi thây mình được em gái vẽ trong tranh (người anh vốn hay ghen tị với em gái mình) :
Trong gian phòng lớn tràn ngập ánh sáng, những bức tranh của thí sinh treo kín bốn bức tường. Bố, mẹ tôi kéo tôi chen qua đám đông đê’ xem bức tranh của Kiều Phương đã được đóng khung, lồng kính. Trong tranh, một chú bé đang ngồi nhìn ra ngoài cửa sổ, nơi bầu trời trong xanh. Mặt chú bé như toả ra một thứ ánh sáng rất lạ. Toát lên từ cặp mắt, tư thế ngồi của chú không chỉ sự suy tư mà còn rất mơ mộng nữa. Mẹ hồi hộp thì thầm vào tai tôi:
Con có nhận ra con không ?
Tôi giật sững người. Chẳng hiểu sao tôi phải bám chặt lấy tay mẹ. Thoạt tiên là sự ngỡ ngàng, rồi đến hãnh diện, sau đó là xâu hổ. Dưới mắt em tôi, tôi hoàn hảo đến thế kia ư ? Tôi nhìn như thôi miên vào dòng chữ đề trên bức tranh : "Anh trai tôi". Vậy mà dưới mắt tôi thì...
Con đã nhận ra con chưa ? - Mẹ vẫn hồi hộp.
Tôi không trả lời mẹ vì tôi muốn khóc quá. BỞi vì nếu nói được với mẹ, tôi sẽ nói rằng : "Không phải con đâu. Đấy là tâm hồn và lòng nhân hậu của em con đấy".
(Tạ Duy Anh, Bức tranh của em gái tôi, trong Ngữ văn 6, tập hai, NXB Giáo dục, Hà Nội, 2002)