Giải Lịch Sử 12 Bài 1: Sự hình thành trật tự thế giới mới sau chiến tranh thế giới thứ hai (1945 - 1949)

Phần I
LỊCH SỬ THẾ GIỚI HIỆN ĐẠI TỪ NĂM 1945 ĐẾN NĂM 2000
Chương I
Sự HÌNH THÀNH TRẬT Tự THẾ GIỚI SAU
CHIẾN TRANH THẾ GIỚI THỨ HAI (1945 - 1949)
Bài 1
Sự HÌNH THÀNH TRẬT Tự THẾ GIỚI MỚI SAU CHIEN
TRANH THẾ GIỚI THỨ HAI (1945 - 1949)
KIẾN THỨC Cơ BẲN
Hội nghị Ianta (2 - 1945) và những thỏa thuận của ba cường quốc
Hoàn canlì
Đầu năm 1945, Chiến tranh thế giới thứ hai bước vào giai đoạn cuô'i. Nhiều vấn đề quan trọng và câp bách đặt ra trước các cường quốc Đồng minh. Đó là: nhanh chóng đánh bại hoàn toàn các nước phát xít; tổ chức lại thế giới sau chiến tranh; phân chia thành quả chiến thắng giữa các nước thắng trận.
Hội nghị Ianta họp từ ngày 4 đến ngày 11-2-1945 với sự tham dự của nguyên thủ ba cường quốc Liên xô, Mĩ, Anh.
Những quyết định của Hội nghị
Tiêu diệt tận gô'c chủ nghĩa phát xít Đức và chủ nghĩa quân phiệt Nhật Bản. Liên Xô sẽ tham chiến chông Nhật ở Châu Á sau khi chiến tranh kết thúc ở Châu Âu.
Thành lập tổ chức Liên hựp quô'c nhằm duy trì hòa bình, an ninh thế giới
Thỏa thuận việc đóng quân tại các nước nhằm giải quyết quân đội phát xít, phân chia phạm vi ảnh hưởng ở Châu Âu và Châu Á.
Ý nghĩa
Toàn bộ những quyết định của Hội nghị Ianta cùng những thỏa thuận sau đó của ba cường quốc đã trở thành khuôn khổ của trật tự thế giới mới, thường được gọi là trật tự hai cực lanta.
Sự thành lập Liên hựp quốc
Từ ngày 25-4 đến ngày 26-6-1945, đại biểu 50 nước họp tại Xan Phranxixcô (Mĩ) để thông qua Hiên chương và tuyên bô' thành lập tổ chức Liên ĩìỢp quốc. Ngày 24-10-1945, Hiến chương có hiệu lực và được coi là ngày thành lập Liên hợp quốc.
Mục đích: duy trì hòa bình và an ninh thế giới, phát triển các môi quan hệ hữu nghị giữa các dân tộc và tiến hành hợp tác quốc tế giữa các nước trên cơ sở tôn trọng nguyên tắc bình đẳng và quyền tự quyết của các dân tộc.
Nguyên tắc hoạt động : 1. Bình đẳng chủ quyền giữa các quốc gia và quyền tự quyết của các dân tộc; 2. Tôn trọng toàn vẹn lãnh thổ và độc lập chính trị của tâ't cả các nước; 3. Không can thiệp và công việc nội bộ của bất cứ nước nào; 4. Giải quyết các tranh châ'p quốc tế bằng biện pháp hòa bình; 5.Chung sông hòa bình và sự nhất trí giữa 5 nước lớn là Liên Xô, Mĩ, Anh, Pháp, Trung Quốc.
Các cơ quan chính: Đại hội đồng, Hội đồng Bảo an, Hội đồng Kinh tế và Xã hội, Hội đồng Quản thác, Tòa án Quốc tế và Ban Thư kí.
Vai trò: Liên hợp quốc trở thành một diễn đàn quốc tế vừa hợp tác, vừa đâ'u tranh nhằm duy trì hòa bình và an ninh thế giới. Liên hợp quôc đã cố gắng giải quyết các tranh châp và xung đột ở nhiều khu vực, thúc đẩy mốì quan hệ hữu nghị và hợp tác quốc tế, giúp đờ các dân tộc về kinh tế, văn hóa, giáo dục, y tế, nhân đạo...
Sự hình thành hai hệ thông xã hội độc lập
Ngay sau Chiến tranh thế giới thứ hai, trên thế giới đã hình thành hai hệ thống - tư bản chủ nghĩa và xã hội chủ nghĩa - đối lập nhau.
Trái với những thỏa thuận tại Hội nghị Pốtxđam, tháng 9-1949 Mĩ,. Anh, Pháp đã hợp nhất b.a vùng lãnh thổ phía tây nước Đức do họ chiếm đóng thành lập nước Cộng hòa Liên bang Đức (Tây Đức). Tháng 10-1949 trên vùng lãnh thổ phía Đông nước Đức, nước Cộng hòa Dân chủ Đức (Đông Đức) ra đời. Hai nhà nước Đức với hai chế độ chính trị khác nhau đã ra đời trên lãnh thổ nước Đức.
Những năm 1945-1947, các nước Đông Âu tiến hành những cải cách quan trọng đồng thời thiết lập quan hệ chặt chẽ với Liên Xô. Năm 1949, Hội đồng tương trợ kinh tế (SEV) thành lập, củng cố hơn nữa mối quan hệ giữa Liên Xô và các nước Đông Âu từng bước hình hành hệ thống xã hội chủ nghĩa. Chủ nghĩa xã hội trở thành hệ thông thế giới.
Mĩ thực hiện “Kế hoạch phục hưng Châu Âu” - “Kế hoạch Mácsan” nhằm viện trợ các nước Tây Âu khôi phục kinh tế đồng thời tăng cường ảnh hưởng và sự không chế của Mĩ đôi với các nước Tây Âu.
Như vậy ở Châu Âu đã xuất hiện sự đôi lập về chính trị và kinh tế giữa hai khố) nước: Tây Âu tư bản chủ nghĩa và Đông Âu xã hội chủ nghĩa.
CÂU HỎI VÀ ĐÁP ÁN
Câu hỏi
Trắc nghiệm
Hãy khoanh tròn chỉ một chữ in hoa trước câu trả lời đúng
Ba cường quốc trụ cột trong chiến tranh chông phát xít là
A. Liên	Xô,	Mĩ, Anh.	B. Mĩ, Anh, Pháp,
c. Liên	Xô,	Trung Quốc, Mĩ.	D. Mĩ, Anh, Trung Quốc.
Thành phần của Hội nghị Ianta là nguyên thủ ba cường quốc
A. Mĩ, Anh,	Pháp.	B. Liên Xô, Mĩ, Anh.
c. Liên	Xô,	Mĩ, Pháp.	D. Mĩ, Anh. Trung Quốc.
Theo quyết định của Hội nghị lanta, Liên Xô sẽ diam ẹtyeti chống Nhật sau khi chiến tranh kết thúc ở Châu Âu
A. 2 tháng.	B. 3 tháng,
c. 2 đến 3 tháng.	D. 4 đến 5 tháng.
Theo quyêt định của Hội nghị Ianta quân đội Mĩ chiếm dóng nươc nàt> ơ Châu Á?
A. Triều Tiên.	B. Trung Quốc,
c. Mông Cổ.	D. Nhât Bản.
Cơ quan nào giữ vai trò trọng yếu hàng đầu Hong vice duv trì hoa bình và an ninh thê giới của Liên hợp quôc là
A. Đại hội đồng.	B. Hội đồng Bảo an.
c. Ban Thư kí.	D. Tòa án Quốc tê.
Cơ quan gồm đại diện các nước thành viên của Liên hợp quóc là
A. Đại hội đồng.	B. Ban thư kí.
c. Hội đồng Bảo an.	D. Tòa án Quốc tê.
Cơ quan hành chính - tổ chức của Liên hợp quốc là
A. Hội đồng Bảo an.	B. Tòa án Quốc tế.
c. Đại hội đồng.	D. Ban Thư kí.
Quan hệ giữa hai phe - tư bản chủ nghĩa và xã hội chù nghĩa - sau ('hiên tranh thê giới thứ hai như thê nào?
A. Hợp tác.	B Hữu nghị,
c. Đối lập gay gắt.	D. Hữu nghị, hợp lac.
Tự luận
Câu 1. Nêu nội dung và ý nghĩa của Hội nghị lanta (2-1945)
Câu 2. Nêu mục đích và nguyên tắc của hoạt động của Liên hơp quốc. Kể ít nhât 5 tổ chức chuyên môn của Liên hợp quôc đang hoạt động tại Việt Nam.
Đáp án
Trắc nghiệm
1A, 2B, 3C, 4D, 5B, 6A, 7D, 8C
Tự luận
Câu 1. Câu trả lời nằm ở mục ỉ tiểu mục b và c
Câu 2.
a.
b.
c.
Mục đích: ý 2 mục 2
Nguyên tắc hoạt động: ý 3 mục 2
Các tổ chức chuyên môn của Liên hợp quốc đang hoạt động tại Việt Nam là: Chương trình Lương thực (PAM), Quỹ Nhi đồng (UNICEF), Tổ chức Nông nghiệp và Lương thực (FAO), Tổ chức Văn hóa Giáo dục (UNESCO), Tổ chức Y tế thế giới (WHO), Cơ quan phát triển (UNDD), Quỹ Dân số (UNPA), Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), Tổ chức Lao động quốc te (ILO)...